Nee, hoewel ze vaak naast elkaar voorkomen. Valgusvoet verwijst naar de uitlijning: de hiel is omgekeerd. Platvoet verwijst naar de voetboog: de interne lengteboog is ingezakt. De overgrote meerderheid van de platvoeten is ook valgus en omgekeerd, waardoor de zogenaamde plat-valgus of pronatorvoet ontstaat. Maar er zijn ook platvoeten met een behouden boog (meestal bij kinderen) en platvoeten met een discrete valgus. Het onderscheid hiertussen is belangrijk omdat de nadruk van de behandeling verschilt.

Tot de leeftijd van 4-6 jaar is een zekere mate van valgus fysiologisch. Na deze leeftijd, als de valgus aanhoudt (meer dan 7-10° klinisch), als het asymmetrisch is tussen de twee voeten, als het gepaard gaat met pijn of vermoeidheid bij het lopen, of als het de activiteit van het kind beperkt, is een podotherapeutische beoordeling nodig. De meeste asymptomatische pediatrische valgus corrigeert zichzelf met de groei. Kinderchirurgie is zeldzaam.

Valgusvoet decompenseert de opgaande kinetische keten. Overmatige pronatie van de achtervoet sleept de tibia in interne rotatie, de patella in laterale overbelasting en de heup in adductie, wat pijn in de voorste knie, patellapeestendinopathie, overbelasting van de tibialis posterior en de achillespees, pijn in het uitwendige aspect van de heup en overbelasting van de lage rug veroorzaakt. In de voet bevordert het bunions, klauwtenen en fasciitis plantaris.

Bij volwassenen wordt een persisterende of de novo valgusvoet meestal geassocieerd met een functiestoornis van de tibialis posterior pees en wordt deze voet gestagineerd als volwassen verworven platvoet (Johnson-Strom). De behandeling is afhankelijk van het stadium: inlegzolen en revalidatie in stadium I, orthesen van het Arizona-type of MIS arthroereis in flexibel stadium II, en gereguleerde reconstructie in gevorderde stadia.

Ze controleren het functioneel, maar corrigeren het niet anatomisch. Een goed ontworpen inlegzool met een mediale calcaneale staander en een supinatorwig die aangepast is aan de mate van valgus, brengt de calcaneus terug naar een neutrale positie tijdens het lopen, vermindert de overbelasting van het tibialis posterior en normaliseert de kinetische keten. Het is de eerstelijnsbehandeling en verhelpt of stabiliseert de meeste symptomatische aandoeningen.

Dit is een minimaal invasieve techniek waarbij een klein implantaat in de sinus van de tarsus wordt ingebracht via een percutane incisie van een paar millimeter. Het implantaat werkt als een mechanische stop die overmatige pronatie beperkt, de valgus corrigeert en de boog herstelt. Het wordt poliklinisch uitgevoerd onder plaatselijke of regionale verdoving. Het is een redelijk alternatief in flexibele valgusvoeten die geen conservatieve behandeling verdragen.

Arthroereisis is percutaan, minimaal invasief, omkeerbaar en geïndiceerd voor flexibele valgusvoeten. Medialiserende calcaneale osteotomie is een meer complexe, definitieve open operatie, met een langere immobilisatieperiode, en is voorbehouden aan stijve gevallen, significante valgus of gevorderde stadia van volwassen verworven platvoeten. De beslissing hangt af van leeftijd, graad, stijfheid en geassocieerde pathologie.

Onmiddellijk opstaan met rollatorlaars of postoperatieve schoen vanaf dezelfde dag. Herintroductie van normaal schoeisel met inlegzool na 2-3 weken, lichte activiteit na 4-6 weken en impactsport na 10-14 weken, met tussentijdse klinische evaluatie. Het millimetrische litteken is na een paar maanden vrijwel onzichtbaar.

Niet vanaf het begin. In de overgrote meerderheid van de gevallen lost pediatrische valgus op met observatie, geschikt schoeisel en, indien symptomatisch, inlegzolen. Een pediatrische valgusoperatie is uitzonderlijk en wordt alleen overwogen als er sprake is van aanhoudende pijn of functionele beperking na maanden van conservatieve behandeling, meestal vanaf de leeftijd van 9-12 jaar. Een redelijke eerste stap is een podotherapeutische beoordeling.

Zonder behandeling heeft de volwassen valgusvoet de neiging om in de loop van de tijd langzaam vooruit te gaan, vooral bij patiënten met overgewicht, hypertensie of vastgestelde tibialis posterior disfunctie. Daarom omvat klinisch ontslag altijd een onderhoudsplan: aangepaste inlegzool, versterkingsprogramma en jaarlijkse controle. Na een goed geïndiceerde artroereis komt recidief van de oorspronkelijke aandoening zelden voor.